مناطق ممنوعه خرید ملک در استانبول جهت گرفتن اقامت و شهروندی
خیلی از خارجیها هنگام خرید ملک در استانبول یک اشتباه مهم میکنند: فکر میکنند اگر بتوانند ملکی را بخرند، پس حتماً میتوانند با همان آدرس برای اقامت هم اقدام کنند. در حالی که در ترکیه، امکان خرید ملک و امکان استفاده از آدرس آن ملک برای بعضی درخواستهای اقامت الزاماً یکی نیست. اداره مهاجرت ترکیه در سالهای اخیر برای کنترل تراکم جمعیت خارجی، بخشی از مناطق استانبول را به روی درخواستهای جدید اقامت بسته است؛ بنابراین ممکن است خرید انجام شود، اما همان آدرس بعداً برای اقامت دردسر درست کند.
اصل ماجرا چیست؟
بر اساس اطلاعیه رسمی اداره مهاجرت، از 20 اکتبر 2022 به بعد، در برخی مناطق استانبول درخواستهای اولیه اقامت پذیرفته نمیشود. این محدودیت بهخاطر تراکم جمعیت خارجی اعمال شده و فقط یک شایعه یا حرف مشاوران املاک نیست، بلکه اطلاعیه رسمی دولتی دارد. اداره مهاجرت همچنین بعداً دوباره تأکید کرده که در استانبول 10 منطقه و 54 محله برای ثبت جدید خارجیها بسته هستند.
پس کجاها بهتر است نخریم؟
اگر هدفت از خرید ملک این است که بعداً با همان آدرس برای اقامت راحتتر اقدام کنی، بهتر است با احتیاط خیلی بالا سراغ این 10 منطقه بروی:
Avcılar، Bahçelievler، Bağcılar، Başakşehir، Esenler، Esenyurt، Fatih، Küçükçekmece، Sultangazi، Zeytinburnu. اینها مناطقی هستند که اداره مهاجرت بهصورت رسمی اعلام کرده برای درخواستهای جدید اقامت بسته شدهاند.
یعنی اگر یک خارجی بدون بررسی دقیق در این مناطق خانه بخرد، ممکن است بعداً متوجه شود که هرچند مالک ملک شده، اما آدرس آن برای نوع اقامتی که میخواهد بگیرد، مناسب نیست. به همین دلیل، برای کسی که اولویت اصلیاش اقامت است، این مناطق جزو گزینههای پرریسک حساب میشوند.
چرا این مناطق ریسکدارند؟
دلیل اصلی، تراکم بالای جمعیت خارجی است. اداره مهاجرت در توضیحات رسمی خود گفته که این محدودیتها برای جلوگیری از تمرکز بیش از حد جمعیت خارجی در برخی نواحی اعمال شده است. حتی در سطح محله هم هر جا نسبت جمعیت خارجی به شهروندان ترک از آستانه تعیینشده عبور کرده، ثبت جدید بسته شده است. به همین خاطر، ریسک فقط در سطح منطقه نیست و ممکن است داخل یک منطقه، بعضی محلهها هم جداگانه بسته باشند.
آیا یعنی خرید در این مناطق کاملاً ممنوع است؟
نه. این نکته خیلی مهم است. بسته بودن برای اقامت، مساوی با ممنوع بودن خرید نیست. ممکن است خارجی بتواند ملکی را بخرد، سند بگیرد، حتی از نظر سرمایهگذاری معامله بدی هم نباشد، اما وقتی نوبت به استفاده از آن آدرس برای اقامت برسد، مشکل پیش بیاید. پس مسئله این نیست که «خرید غیرقانونی» باشد؛ مسئله این است که خرید برای هدف اقامت، انتخاب پرخطری باشد.
آیا فقط این 10 منطقه مشکل دارند؟
نه کاملاً. اداره مهاجرت گفته علاوه بر این 10 منطقه، در استانبول 54 محله هم به ثبت جدید خارجیها بستهاند. مشکل اینجاست که در بسیاری از اطلاعیههای عمومی، اسم تکتک این 54 محله همیشه بهصورت ساده و یکجا در همان خبر نوشته نشده و وضعیتها هم ممکن است با تصمیمهای اداری تغییر کنند. بنابراین حتی اگر ملک در منطقهای خارج از آن 10 مورد باشد، باز هم باید خود محله و آدرس دقیق را قبل از خرید استعلام کنی.
بزرگترین اشتباه خریداران خارجی
بزرگترین اشتباه این است که خریدار فقط از مشاور املاک بپرسد:
«این خانه برای اقامت خوبه؟»
این سؤال کافی نیست، چون خیلی وقتها جوابها کلی، تبلیغاتی یا قدیمی هستند. معیار درست این است که قبل از بیعانه و قبل از امضای قرارداد بررسی شود که آیا همان آدرس مشخص، برای نوع اقامت موردنظر تو دردسرساز هست یا نه. چون محدودیتها روی کاغذ و در سیستم مهاجرت مهماند، نه روی حرف بازاری. اداره مهاجرت هم صراحتاً مسیر رسمی درخواست اقامت را از طریق سامانه e-ikamet اعلام کرده و روند رسمی باید از همان کانال بررسی شود.
در این مناطق هیچ استثنایی وجود ندارد؟
استثنا وجود دارد، اما نباید روی آن شرط بست. در برخی اطلاعیههای رسمی قدیمیتر، برای بعضی گروهها مثل برخی پروندههای سرمایهگذاری یا دانشجویان در شرایط مشخص استثنا ذکر شده بود. اما این استثناها موردی هستند و نباید باعث شوند خریدار تصور کند هر نوع اقامتی در هر پروندهای حتماً پذیرفته میشود. برای همین، خرید در منطقه بسته با امید به اینکه «شاید پرونده من استثنا بخورد» تصمیم امنی نیست.